Muur Smitsvest heet weer Gadellière

Opnieuw is een stukje van de monumentale  vesting van Menno van Coehoorn hersteld. Sinds ‘mensenheugenis’ sleet dit bastion zijn dagen als walkant van het industrieterrein langs het Smitsvestje, en raakte steeds verder in verval. Bij de recente herinrichting van het gebied met woningen werd het mogelijk om ook deze muur in ere te herstellen. Het resultaat mag er zijn.

De naamsteen Gadellière werd onthuld door wethouder Arjan van der Weegen en twee leerlingen van de bouwplaats
De naamsteen Gadellière werd onthuld door wethouder Arjan van der Weegen en twee leerlingen van de bouwplaats

Aannemer Cauwenbergh heeft de restauratie als leerlingbouwplaats uitgevoerd. Dat bleek niet eens zo gemakkelijk; veel  van de betreffende leerlingen konden tussentijds overstappen naar een reguliere baan. Precies het doel van een leerlingbouwplaats, maar nadelig voor de voortgang van het restauratieproject. Toch is het herstelde monument volgens planning opgeleverd.
Op vrijdag 4 november 2016 bleek Menno van Coehoorn himself opgestaan om het resultaat te bewonderen van het bastion wat hij in levende lijve nimmer heeft gezien. (En destijds eigenlijk niet eens in zijn ontwerp opgenomen had…) Toch toonde hij zich trots op ‘de gadellier’ zoals deze vandaag de dag weer zichtbaar is gemaakt.
Bij de restauratie zijn alle cementvoegen in de muur stukje bij beetje uitgeslepen en opnieuw gevoegd. Waar nodig zijn nieuwe stenen in de plaats van de oude of ontbrekende gekomen. Deze nieuwe stenen zijn speciaal voor dit project gebakken in eenzelfde vorm en afmeting als de oorspronkelijke.  Ook zijn muurdelen met beschermde plantensoorten zorgvuldig teruggeplaatst.

De begroeiing op de muur is bepaald geen 'overgeslagen deel, maar zijn zorgvuldig bewaarde beschermde planten
De begroeiing op de muur is bepaald geen ‘overgeslagen deel, maar zijn zorgvuldig bewaarde beschermde planten

Als klap op de vuurpijl is de originele naamsteen van Gadellière ook in de muur geplaatst. Deze steen is behouden gebleven omdat deze bij de ontmanteling van de vesting was verwerkt in de gebouwen van de in de eerste helft van de vorige eeuw daar verschijnende gebouwen van de Potas (of liever: suikerfabriek van der Linden; zie Bergen op Stoom p 145). Deze steen is, samen met een zelfde  naamsteen van de tenaille Van Dun bij de sloop van deze gebouwen gered, en toen neergelegd op de binnenplaats van het Markiezenhof. Thans is de steen van Gadellière dus weer ‘thuis’.

Vergelijkbare berichten

  • De dikke boom omgewaaid

    Hoe vluchtig het nieuws is, blijkt uit enkele artikelen over gebeurtenissen in de stad die vele Bergenaren onbekend zullen zijn. Er is nu een interessante mogelijkheid dergelijk nieuws uit de archieven op te diepen.

  • Een historische wandeling langs Halsteren

    Heemkundekring Halchterth brengt de historische omgeving van het dorp onder de aandacht. In de polder onderaan de Brabantse Wal is veel te ontdekken, terwijl het zicht op het dorp bovenop de Wal fenomenaal is. Grijp uw kans!

  • Een echte verrassing

    Een handgeschreven boek over de Bergse geschiedenis werd ons zomaar in de schoot geworpen

  • Hofzaallezing 2016-I: Op zoek naar de Romeinen

    Stad en inwoners van Bergen op Zoom mogen zich gelukkig prijzen met het archeologenteam Vermunt en Van der Kallen, dat middels zorgvuldig veldonderzoek de toch al rijke geschiedenis van de stad en ommelanden nog steeds weet aan te vullen.
    De hofzaallezing van drs. Marco Vermunt laat het licht schijnen over ontdekkingen van de laatste vijf jaren, die tezamen een verrijking van de historie van de streek opleveren.

  • Nieuwsbrief BoZilver #4: mei 2015

    De 4e nieuwsbrief van de stichting Bergen op Zilver met onder andere aandacht voor de vorderingen van het onderzoek en het boek.