Modules

De module bedrijvigheid en industrie wordt gegeven door twee docenten die van meekrap en suiker tot aan de ijzergieterijen door de ontwikkeling van de bedrijvigheid in Bergen op Zoom lopen.

In de module Kunst en Cultuur komen vooral onderwerpen aan bod die het leven in Bergen op Zoom vanaf de middeleeuwen tot het midden van de vorige eeuw aangenaam, leerzaam en ontspannen maakten.

Om de historische ontwikkeling van het landschap te begrijpen is enige basiskennis van de geologie noodzakelijk. Hoe is het Nederlandse landschap ontstaan? We verkennen het begrip geologische tijd dat een wat andere dimensie heeft dan de lengte van een mensenleven.

In drie lessen lopen we door de Gertrudiskerk (letterlijk) en de geschiedenis daarvan. Vanaf de bouw, de herbouw, tot de restauratie en de huidige inrichting.

Deze module, bestaande uit drie lessen, wordt in samenwerking met Stichting Dialectgenootschap De Berregse Kamer gegeven. Er zal aandacht gegeven worden aan het dialect in het algemeen en in het dialect Bergs in het bijzonder. Hoe legt men het Bergs dialect vast? Hoe schrijft men het Bergs dialect? Dit alles gebeurt op een actieve wijze.

Het Stadhuis is een complex en intrigerend gebouw, dat niet alleen vragen oproept over het ontstaan ervan maar ook hoe het gebruikt werd. Hoe verhoudt ons stadhuis zich met andere stadhuizen? Wat is de onstaans- en ontwikkelgeschiedenis? Welke functies hadden de verschillende onderdelen van het gebouw? Al deze vragen worden beantwoord in deze module.

In de module Protestantisme wordt de ontwikkeling van deze religie besproken van de Middeleeuwen tot aan de huidige tijd van kerkkrimp. Naast de algemeen historische kerkelijke historie van reformatie staat ook de lokale en regionale plaats die het protestantisme centraal.

Deze cursus van drie bijeenkomsten behandelt de muziekgeschiedenis vanaf de oudheid tot aan de tegenwoordige tijd, met speciale aandacht voor muziek die op een of andere manier is verbonden met Bergen op Zoom.

Vastenavond in Bergen op Zoom is een eeuwenoud feest dat uitgegroeid is tot het grootste feest in de stad, met symboliek, rituelen en bijzondere kostuums zoals lampenkappen, vogelkooien en gordijnen. De viering wordt georganiseerd door de Stichting Vastenavond, die voortbouwt op de tradities en volksvermakelijkheden die al sinds de middeleeuwen bestaan.

Deze module vertelt de verhalen van de belegeringen van 1588, 1622 en 1747. De redenen daarvoor en het verloop daarvan worden minutieus behandeld in drie bloedstollende lessen.

Bergen op Zoom kent een onafgebroken pottenbakkerstraditie die terug gaat tot diep in de volle middeleeuwen. Eeuwenlang worden grote hoeveelheden gebruiksaardewerk geproduceerd en vooral in Zeeland en Amsterdam verkocht. In sommige tijden is ook Engeland een belangrijk afzetgebied. Vanuit Amsterdam wordt het potgoed verder naar steden rondom over de Zuider- en Oostzee verscheept, terwijl VOC-schepen het over de wereldzeeën naar alle windstreken brengen.

Per les staat een periode centraal: die tot en met de Eerste Wereldoorlog, die tot circa 1970 en die tot onze tijd. Per periode sta ik stil bij de stedenbouwkundige groei van Bergen op Zoom, de keuzen die men maakte en bij de factoren die daarop van invloed waren: (industriële) bedrijvigheid, werkgelegenheid en welvaart, bewolkingsgroei, (volks)huisvesting en emancipatie, vervoer en verkeer.

Deze module wordt vanuit vier invalshoeken de geschiedenis van het stadspaleis in Bergen op Zoom.

De lessen worden in samenwerking met Stichting In Den Scherminkel gegeven in het Gemeentelijk Archeologisch Depot, Wassenaarstraat 59, kelder.

In de module Dorpen in het Markiezaat maakt u kennis met de omgeving van de stad. Hoe is Bergen op Zoom uitgegroeid tot het centrum in dit rechtsgebied. Er wordt ingegaan op de machtsverhoudingen in het Markiezaat en de relatie tussen stad en platteland.

In deze module leert u de basis van het lezen van oude handschriften uit de 17e en 18e eeuw. U maakt kennis met het toenmalige taalgebruik en ambtelijke teksten. Tijdens drie lessen bespreekt u theorie en oefenteksten, die u thuis voorbereidt. Er wordt gewerkt met bronnen zoals bestuurlijke archieven, notariële akten en genealogische documenten. De module is bedoeld voor iedereen die onderzoek wil doen naar familiegeschiedenis, huizen of lokale historie. Na afloop kunt u doorstromen naar een vervolgmodule over 15e- en 16e-eeuwse teksten.

De lessen worden gegeven in de Gertrudiskerk, zodat u zich direct betrokken voelt bij de lesstof die het gebouw en het kerkelijk erfgoed dat zich daar bevindt als onderwerp heeft. Uiteraard zal er ook uitvoerig stil gestaan worden bij het immaterieel erfgoed (tradities, rituelen) waarvan de diverse visuele zaken getuigen.

Stamboomonderzoek is populair. Ook op de televisie wordt hier veel aandacht aan besteed. Denk maar aan programma’s als Verre verwanten, Verborgen verleden en Brieven boven water.

Een groot aantal portretten zal de revue passeren en onder het vergrootglas worden gelegd. Ook zal het ontstaan van het fenomeen portret in onze cultuur kort worden belicht en hoe het zich door de eeuwen heen heeft ontwikkeld. Na afloop van deze module zult U de portretten in het Markiezenhof met een ander oog bekijken, met meer begrip en inzicht, en zeker met meer plezier!

In de module Oud Schrift uit de 15e en 16e eeuw wordt tijdens drie lessen geoefend 

Na een korte blik op de geschiedenis van de visserij zal de focus gelegd worden op het visgebied voor Bergen op Zoom. Hoe is dit gebied ontstaan? Het ingrijpen van de natuur op het gebied, de steeds veranderende loop van de Schelde en de gevolgen voor de bewoners en hun steden krijgen aandacht.

In de module Katholicisme wordt de ontwikkeling van deze religie besproken van de Middeleeuwen tot aan de huidige tijd van kerkkrimp. Naast de algemeen historische kerkelijke historie van reformatie staat ook de lokale en regionale plaats die het katholicisme centraal. Van het bisdom en de congregraties, tot het onderwijs en de kerkgebouwen.

Heeft u de cursus genealogie voor beginners gevolgd en wilt u meer? Of heeft u al de nodige ervaring maar wilt u uw kennis opfrissen of u verdiepen in de details? Dan is de cursus genealogie voor gevorderden beslist iets voor u!

Na afronding van de module zal u een breed en gedegen inzicht hebben in het genre van de topografische voorstelling en de vele beeldtradities die Bergen op Zoom rijk is binnen dit genre.