Lezing: Raad van Beroerten

In het kader van de maand van geschiedenis heeft de Geschiedkundige Kring historicus Sander Wassing bereid gevonden een lezing te geven over de Raad van Beroerten. De lezing is meteen de aftrap van de maand, te weten op donderdag 1 oktober om 20.00 uur.

Alva’s Raad van Beroerten
De commissarissen van de ‘Bloedraad’ bezoeken Bergen op Zoom
(1568-1573)

In de zomer van 1566 raakten de gemoederen overal in de Nederlanden oververhit. De Beeldenstorm greep razendsnel om zich heen en het Spaanse bewind in Brussel wankelde op haar grondvesten. Een antwoord van koning Filips II kon niet uitblijven: hij stuurde zijn belangrijkste generaal, de hertog van Alva, met een leger om orde op zaken te stellen.
Eenmaal aangekomen in Brussel stelde Alva een speciale rechtbank samen om de beeldenstormers op te sporen en te bestraffen: de Raad van Beroerten. Ook in Bergen op Zoom liepen de spanningen hoog op gedurende de zomer van 1566.
Commissarissen namens de ‘Bloedraad’ bezochten de stad verschillende keren gedurende de periode 1568-1573 en tekenden hun verslag op. Hun bevindingen zijn tegenwoordig in het Rijksarchief Brussel terug te vinden. Niet minder dan 57 personen uit Bergen op Zoom zijn door de Raad van Beroerten veroordeeld. De meesten van hen waren tijdig naar veiliger oorden gevlucht. Catherine, de vrouw van de gevluchte koopman Cornelis de Clerck beschreef het afscheid van haar man. Hij had zijn mantel aan, stond in de deuropening en sprak ‘adieu kinderen, ick moet gaen’.
Wat hadden mannen als Cornelis de Clerck misdaan? Waar woonden de beeldenstormers uit Bergen op Zoom? Hoe ging de Raad van Beroerten te werk? Tijdens de lezing wordt stilgestaan bij deze en andere vragen.

Nadere info
Over  de hervorming in Bergen op Zoom bestaat een publicatie van C Slootmans en J Kleyntjens uit 1933. U kunt deze als pdf-bestand downloaden “Hervorming te Bergen op Zoom” door op de tekst te klikken. De bijlagen bij dit boek zijn vooral interessant voor de lezer die meer (details) wil weten. Het boek is ook als e-pub voor de e-reader beschikbaar, maar om technische redenen niet op website. Stuur daarvoor even een mailtje aan de websiteredactie.
Zie ook het artikel op de NOS website: Wat is de beeldenstorm.

Inspreker Sander Wassing
Sander Wassing volgde de studierichting Geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Gedurende de eerste drie jaar van de studie oriënteerde hij zich breed: de antieke oudheid, de middeleeuwen en de vroegmoderne tijd. Zijn bachelorsscriptie heeft als onderwerp: Alva’s Raad van Beroerten.

Sander Wassing (r) en Simon Stelling bij een gezamenlijk orgel en poëzieproect "Muzikale Tijdsmo(nu)menten" tijdens de Open Monnumenten dagen 2012
Sander Wassing (r) en Simon Stelling bij een gezamenlijk orgel en poëzieproect “Muzikale Tijdsmo(nu)menten” tijdens de Open Monumenten dagen 2012

In augustus 2013 is Sander Wassing afgestudeerd en sindsdien werkzaam als freelance historicus. Hij organiseert lezingen, schrijft artikelen en doet archiefonderzoek. Zo heeft hij al lezingen verzorgd in o.a. Breda, Venlo, Gouda en Oudewater.
Daarnaast is hij als onderzoeker werkzaam voor de Erasmus Universiteit Rotterdam. Momenteel analyseert hij hypotheken van plantagehouders uit het achttiende-eeuwse Suriname en Frans Guyana.

Hofzaal
De lezing vindt plaats in de Hofzaal van Het Markiezenhof.
Kaarten zijn te bestellen/ te reserveren bij de Penningmeester vanaf 17 augustus via mail of telefonisch op nummer 0164-683418.
€ 7.50 voor leden (+ maximaal één introducé), niet-leden €10.00.
Betaling geschiedt op 1 oktober bij binnenkomst.

Vergelijkbare berichten

  • Hofzaallezing 2015-IV: ‘Eens maar nooit weer’

    In de vierde lezing schetst Robert Catsburg het leven van een Canadese soldaat tijdens de Slag om de Schelde, en citeert uit zijn interviews met veteranen die aan de Zoom hebben gevochten.

  • Een serie lezingen over zilver

    Het jaar 2017 wordt wel heel bijzonder in Bergen op Zoom. Behalve een zilvertentoonstelling van de regio overstijgend belang met absoluut unieke topstukken, wordt ook een tweede serie hofzaallezingen georganiseerd rondom deze zilvertentoonstelling. De data en nadere info vindt u in dit artikel.

  • ‘Stadsexcursie’ virtuele maquette

    De virtuele wandeling was een echte ervaring: zittend op je stoel door het Bergen op Zoom van voor 1747 dwalen. Gelukkig namen Jan Weijts en Ad van den Bulck de aanwezigen aan de hand om ze te attenderen op bijzondere fenomenen die op de maquette te zien waren.

  • Bourgondische hofcultuur in BoZ

    Marion Boers maakte korte metten met de zogenaamde bourgondische maaltijden die enige tijd populair waren. Het voedsel werd daar op een jolige manier aangeboden op houten planken uitgestald op volle tafels, en bestek ontbrak sowieso. Eten met je handen en zo was dus ‘bourgondisch’. ‘Integendeel’, vertelde Boers, ‘maaltijden in die tijd waren aan vele regels gebonden’. Bart van Loo bracht het boek ‘Bourgondiers’ uit, dat een duidelijk beeld schetst van de expansie die de Bourgondische hertogen realiseerden en daarmee hun hofrituelen verder verspreidden.

  • Hofzaallezing #1 2023

    Dinsdag 25 april vond de eerste Hofzaallezing van 2023 plaats. Het verslag van de lezing door Joep Hoeks over de menselijke vaardigheid vuur te maken kunt u hier teruglezen