Muur Smitsvest heet weer Gadellière

Opnieuw is een stukje van de monumentale  vesting van Menno van Coehoorn hersteld. Sinds ‘mensenheugenis’ sleet dit bastion zijn dagen als walkant van het industrieterrein langs het Smitsvestje, en raakte steeds verder in verval. Bij de recente herinrichting van het gebied met woningen werd het mogelijk om ook deze muur in ere te herstellen. Het resultaat mag er zijn.

De naamsteen Gadellière werd onthuld door wethouder Arjan van der Weegen en twee leerlingen van de bouwplaats
De naamsteen Gadellière werd onthuld door wethouder Arjan van der Weegen en twee leerlingen van de bouwplaats

Aannemer Cauwenbergh heeft de restauratie als leerlingbouwplaats uitgevoerd. Dat bleek niet eens zo gemakkelijk; veel  van de betreffende leerlingen konden tussentijds overstappen naar een reguliere baan. Precies het doel van een leerlingbouwplaats, maar nadelig voor de voortgang van het restauratieproject. Toch is het herstelde monument volgens planning opgeleverd.
Op vrijdag 4 november 2016 bleek Menno van Coehoorn himself opgestaan om het resultaat te bewonderen van het bastion wat hij in levende lijve nimmer heeft gezien. (En destijds eigenlijk niet eens in zijn ontwerp opgenomen had…) Toch toonde hij zich trots op ‘de gadellier’ zoals deze vandaag de dag weer zichtbaar is gemaakt.
Bij de restauratie zijn alle cementvoegen in de muur stukje bij beetje uitgeslepen en opnieuw gevoegd. Waar nodig zijn nieuwe stenen in de plaats van de oude of ontbrekende gekomen. Deze nieuwe stenen zijn speciaal voor dit project gebakken in eenzelfde vorm en afmeting als de oorspronkelijke.  Ook zijn muurdelen met beschermde plantensoorten zorgvuldig teruggeplaatst.

De begroeiing op de muur is bepaald geen 'overgeslagen deel, maar zijn zorgvuldig bewaarde beschermde planten
De begroeiing op de muur is bepaald geen ‘overgeslagen deel, maar zijn zorgvuldig bewaarde beschermde planten

Als klap op de vuurpijl is de originele naamsteen van Gadellière ook in de muur geplaatst. Deze steen is behouden gebleven omdat deze bij de ontmanteling van de vesting was verwerkt in de gebouwen van de in de eerste helft van de vorige eeuw daar verschijnende gebouwen van de Potas (of liever: suikerfabriek van der Linden; zie Bergen op Stoom p 145). Deze steen is, samen met een zelfde  naamsteen van de tenaille Van Dun bij de sloop van deze gebouwen gered, en toen neergelegd op de binnenplaats van het Markiezenhof. Thans is de steen van Gadellière dus weer ‘thuis’.

Vergelijkbare berichten

  • Hofzaallezing #1 2023

    Dinsdag 25 april vond de eerste Hofzaallezing van 2023 plaats. Het verslag van de lezing door Joep Hoeks over de menselijke vaardigheid vuur te maken kunt u hier teruglezen

  • Een zaal vol vrienden

    Vrienden van Anton en andere belangstellenden kregen in een boeiend programma twee presentaties voorgeschoteld. Centraal stond het verzet van Anton van Duinkerken tegen het opkomend nationaal socialisme. Zijn Ballade van den katholiek (1935) en zijn ondubbelzinnige mening over Hitler (1940) waren aanleiding voor internering in het gijzelaarskamp St Michielsgestel van 4 mei tot 29 december 1942. Een tweede lezing sloot hier op aan en maakte duidelijk dat ook wij voor keuzen worden gesteld.

  • In Memoriam – Jan Hopstaken (1947–2025)

    “Belangrijk is niet alleen de weg die je gaat, maar ook het spoor dat je achterlaat.” Treffender kan het niet. Jan Hopstaken heeft met zijn kennis, inzet en betrokkenheid een indrukwekkend spoor achtergelaten. Zijn grote passie, naast zijn gezin, was geschiedenis – en die heeft hij op onvergetelijke wijze gedeeld met velen. Passie voor geschiedenis…

  • Hofzaallezing 2019-3: Het ontstaan van de Brabantse Wal

    Brabantse Wal: als Nederland in het klein. In vorige lezing gebruikte de inleider nota bene dezelfde associatie. Toch bleek de lezing van toaal verschillende inhoud. Een college geologie over de woonomgeving.

  • De dikke boom omgewaaid

    Hoe vluchtig het nieuws is, blijkt uit enkele artikelen over gebeurtenissen in de stad die vele Bergenaren onbekend zullen zijn. Er is nu een interessante mogelijkheid dergelijk nieuws uit de archieven op te diepen.

  • Hofzaallezingen 2024 uitverkocht

    De interesse in de lezingencyclus is weer als vanouds groot gebleken. De kaarten zijn volledig uitverkocht. Wie weet komen er losse kaarten terug.