Een ballade over het zoete Bergen op Zoom

Het wereldwijde web herbergt vele verrassingen. Zo trof uw verslaggever onlangs een ballade over de inname van de stad in 1747. In het Engels, en reeds in 1747 gedrukt in Londen. Die ballade moet dus geschreven zijn onmiddellijk nadat het nieuws over de val van de onneembaar geachte vesting bekend werd.
Hoe de harde realiteit in het Bergse was, komt in het gedicht helemaal niet naar voren. Of dat toen nog niet bekend was, of het de dichter niet goed uitkwam is niet duidelijk.
Niettemin is het een fraaie, dromerige tekst, waarvan de oorlogsromantiek door het perspectief van de tijd alleen maar sterker werd. Immers, het werkelijke leed is in de tekst niet aanwezig en wij kennen die ook alleen uit andere verhalen.
De ballade vindt u in de digiwinkel op deze website, waar u een eigen exemplaar kunt downloaden.

Plagiaat
Nader speurwerk leverde op dat een klein deel van deze tekst voorkomt op een prent, die omstreeks 2009 werd aangekocht door het Markiezenhof/ Westbrabants archief (Het betreft vers X en XI van de ballade waarvan de eerste regel is aangepast).
In een artikel van Anton Schellekens over de belegering van 1747 in de Waterschans van maart 2009, p 18 leest u hier meer over. Hij duidt deze tekst aan als een ‘rijmpje’. Kende Schellekens echter de integrale tekst van deze ballade wel ? Dat is toch bepaald méér dan een ‘rijmpje’ op een satirische plaat. Er zijn enkele bibliotheken in binnen- en buitenland die het document met de complete ballade in bezit hebben.
De vraag is of er eventueel een nederlandse hertaling van deze ballade bestaat. Of is er onder het ledenbestand iemand met een soepele dichtader ? Dat zou helemáál mooi zijn !
De redactie is zeer benieuwd naar uw reacties.

Vergelijkbare berichten

  • Een vrolijk uiteinde

    Niet het jaar komt al ten einde, maar wel het betaalabonnement om de archieven en beeldbank van het Markiezenhof te raadplegen.

  • Nogmaals: een oude luchtfoto

    Het artikeltje met bovenstaande titel van enkele maanden terug heeft twee interessante reacties opgeleverd. Jeroen Dietvorst wijst als eigenaar van het pand Jeruzalem op een verbouwing, en Paul Sturm meent met op de foto zichtbare veranderingen het moment van opname ook vrij nauwkeurig te bepalen. Beide antwoorden stroken echter niet met elkaar. Leerzaam en interessant.

  • Presentatie ledengeschenk 2020: Jan IV van Bergen

    Een nieuwe studie over Jan IV van Glymes werd (helaas) slechts in kleine kring gepresenteerd. De verspreiding kent een heel wat grotere kring: het is het nieuwe ledengeschenk van de Geschiedkundige Kring.

  • De oudste kaarten van West Brabant

    Jan Symonsz. Indervelde maakte in 1565 een kaart van het noordwestelijke deel van West Brabant. Deze kaart raakte verloren of vergeten, en werd door kort voor de Tweede Wereldoorlog door Frans Akkermans uit Oud Gastel teruggevonden. Sindsdien heet deze kaart de ‘Gastelse kaart’. In 1590 maakte dezelfde Indervelde een tweede kaart van hetzelfde gebied, die opmerkelijk verschilt van de eerste. Er zit bovendien een bijzonder verhaal aan vast. Beide kaarten kunt u trouwens downloaden.

  • Rommetom Anton

    op 2 februari kunde smiddags in Den Enghel deelneme n’aan ”n bijèènkomst die int teke’staa van boer Anton en de vastenavend. Reken mar, da wor `n carnavaleske gebeurtenis. Dèèr wilde nie ontbreke! Kunde gelijk effe lengst de pop-up-stoor mee vastenavend spullekes kuiere in de Fortuinstraat. Ge kun dèèr terecht op donderdag en vrijdagmiddag, én de zaterdag d’n ééle dag. Kun d’oew eige teminste netjes aankleje voor dadde naar d’n Engel gaat, ééj?