In Waterschans 2015/3 deden we als Werkgroep Boeken de aankondiging dat we zijn gestart met de voorbereiding van het Ledengeschenk 2018. (in editie 2016/2 wordt opnieuw naar dit artikel verwezen) We hebben inhoudelijke aansluiting gezocht met het jubileumjaar. Dat bracht de Werkgroep op het idee om een haast fotografisch document te maken over wat we in de afgelopen 70 jaar hebben zien veranderen in het stads- of straatbeeld. De sloopwoede van het stadsbestuur eind jaren ’60 is de reden geweest om de Geschiedkundige Kring op te richten. We willen de afgebroken gebouwen beschrijven (wie de opdrachtgever was, wie de architect was, wanneer het gebouwd werd, welke de functie het had en wanneer en waarom het werd afgebroken) en uitgebreid met foto’s en tekeningen in beeld brengen.

We zijn dan ook op zoek naar beeldmateriaal van de onderstaande objecten. Mocht u foto’s of tekeningen hebben….

De oproep leverde van tien leden enthousiaste reacties op. Tijdens een brainstormsessie op 16 februari zijn we met elf mensen aan de slag gegaan met het bedenken welke gebouwen en bouwwerken mogelijk in aanmerking komen voor plaatsing in het boek. We hebben hierbij maar liefst veertien categorieën besproken:

  1. Boerderijen
  2. Gezondheidszorg
  3. Horeca, ontspanning en cultuur
  4. Industrie- en bedrijfsgebouwen
  5. Infrastructuur / voorzieningen (water, gas, licht, bruggen, sluizen e.d.)
  6. (post)kantoren en banken
  7. Kerken, Kloosters en Kapellen.
  8. Militaire gebouwen en structuren
  9. Scholen
  10. Vervoer (stations, remises)
  11. Villa’s en Landhuizen
  12. Wegen en waterlopen
  13. Winkels
  14. Woningbouw

Tijdens de brainstorm ontstonden de volgende kaders:

  1. Het gebouw moet zijn gesloopt; net niet gesloopt of herbestemd valt buiten het doel van het boek.
  2. De sloop moet na de Tweede Wereldoorlog hebben plaatsgevonden.
  3. Van de gebouwen moet een afbeelding voor en na de sloop beschikbaar zijn.

Vraag aan de leden

Hieronder is de opbrengst van de brainstorm te lezen: zowel de gebouwen/bouwwerken die voorlopig geselecteerd zijn als de gebouwen/bouwwerken die zijn afgevallen.

We nodigen de leden tot 1 september 2016 aanvullende suggesties te doen. U kunt ze mailen naar: marc@geschiedkundigekringboz.nl.

Categorieën (De lijst is ook te downloaden: Bergen in Brokken)

(HB= Herbestemming)

Boerderijen

  • Oud-Borgvliet (fam. Groffen)
  • Schaliehoef (Evert Stoffels), heeft ook een herberg gestaan
  • Sitsen (tuinder Beukenlaan)
  • Vos (aardbeien tuinder, Philip Morris terrein)
  • Vredenburg (1750, later camping)
  • Maystraat / Kapittelstraat (boerderij, nu BS De Aanloop)

Afgevallen:

  • Dumontsdreef (HB)
  • Hildernisse (HB)
  • Stadsboerderij Coehoornstraat 2 (HB)
  • Stadsboerderij Moeregrebstraat 34 (HB)

Gezondheidszorg

  • ABG
  • Warandeflat
  • Avondvrede (oud)
  • Vrederust (delen, paviljoens)
  • Wit-Gele Kruisgebouw Geweldigerstraat
  • Wit-Gele Kruisgebouw naast abattoir

Afgevallen:

  • Ketrientje
  • Scheldezicht
  • Armenblok (deels gesloopt)
  • Gouvernementsgebouw (militair hospitaal, HB)
  • Huisartsenpraktijken

Horeca, ontspanning en cultuur

  • Coppenolle / Korenbeurs
  • Thalia – supermarkt – woongebouw
  • Vetpan – Lucernaflat – Jumbo/Mediamarkt/parkeergarage
  • Aloysius patronaat
  • Café/zalencomplex Kieboom-Dekkers Nieuw-Borgvliet
  • Luxor (bowling)
  • Hopmans / Klavervelden
  • Oude Kloof
  • Speeltuinen: Rozenoord, Borgvlietsedreef, ‘t Keteltje Wouwsetraatweg, Bloemkool
  • Wielerbaan Raaijberg
  • VIPS/Tojobar
  • Zwembad Gageldonk
  • Oude Botte Hommel
  • Coehoornpark (deels naar LTC Olympia)
  • Lotus

Afgevallen:

  • Hollandsche Tuyn – zaal gesloopt
  • Eiland A. van Duinkerkenpark (volière)
  • Roxy: HB
  • Maastrichts Bierhuys: HB

Industrie- en bedrijfsgebouwen

  • Havendijk (Holland, Van Dijck-Petit, Van Dort/Verwijs Kreeftenbassins)
  • Asselbergs – Lindebaan
  • Van Geel smederij
  • Ribbens
  • De Spiritus (de vroegere Nedalco
  • RNR
  • Beckers
  • Abbatoir
  • Goudstikker
  • Nijssen (Nieuwe Markt)
  • Carrosseriebedrijf Roset
  • Jansen (spoorwegwagons Galgenbaan)
  • Trimbach cartonage Borgvlietsedreef
  • Melkfabriek (Koevoetsstraat, Hema)
  • IJzerkopergieterij De Zuidsingel / Hagenaars Bol, Modelmakerij Hazen / Van Mechelen – woongebouw De Gelder Zuid-Westsingel
  • Wittouck – Van Egeraat – Interium (deels gesloopt)
  • Veilingen

Infrastructuur / voorzieningen (water, gas, licht, bruggen, sluizen e.d.)

  • Papegaaibrug
  • Bonte Brug
  • Gemaal Hazen (nu aan Markiezaatsweg)
  • Gasfabriek
  • Singels (aanleg/sloop)
  • Gedempte Haven
  • Transformatorstation (Zuid-Oostsingel, Liga)
  • Straatlantaarns (gas)
  • Openbare urinoirs

(post)kantoren en banken

  • Rotterdamse Bank (Hoogstraat)
  • Van Mierlo Bank (Blauwehandstraat)
  • Postkantoor Borgvliet (Rembrandtstraat)
  • Nutsspaarbank (van Dedemstraat)
  • Amsterdamsche Bank (Engelsestraat – sportschool/zwembad – Logegebouw)
  • Rabobank St. Josephstraat

Afgevallen:

  • Boerenleenbank (Noordsingel/Legrandstraat, HB)
  • Postkantoor Zuivelstraat ( HB)
  • Postkantoor Plein 13 (HB)
  • Belastingkantoor Steenbergsestraat (HB)

Kerken, Kloosters en Kapellen

  • De Karmel/Carmilitessen Halsterseweg
  • Juvenaat
  • Pauluskerk Fort Zeekant
  • Martelarenkerk
  • Josephkerk
  • Klooster in Kloosterstraat (meisjes MULO)
  • Klooster Noordsingel/Boxhornstraat
  • Margrietenkapel
  • Lourdesgrot
  • Onder het maaiveld verdwenen graf van burg. De Roock.  Eerst als alleen grafsteen met hekwerk in achterin een boomgaard, later verdiept in een met kinderkopjes opgemetseld omgeven muurtje.

Afgevallen:

  • De Maagd (HB)
  • Patronaat Lourdes (HB)
  • Antonius Abt (HB)
  • Gertrudis: de brand heeft de kerk er anders uit laten zien

Militaire gebouwen en structuren

  • Cort Heyligerskazerne – Groene Gordijn
  • Oranje Nassaukazerne (Korenmarkt)
  • Blokstallen I
  • KMT Bosstraat (nu Pracht)
  • Schoenmakerij Penstraat/Grote Markt (nu Salon)

Afgevallen:

  • Wilheleminakazerne (deels HB)
  • Markiezenhof (HB)
  • PMT (Auvergnestraat, HB)
  • Militair hospitaal (HB)
  • Ravelijn
  • Groot Arsenaal
  • Klein Arsenaal

Scholen

Studies 10 Onderwijs raadplegen

  • Franciscus (Hoogstraat) (3)
  • HHS O. Elseman (3)
  • Gerardus Majella Borgvliet (3)
  • Josephschool Lourdes (jongens, nu woningen) (2)
  • School van de Bijbel (Bolwerk, later Julianamavo)
  • Keldermansschool (Wattweg)
  • Kleuterschool Zeekant (van Slingelandtlaan)
  • Juvenaat (zie ook kloosters) (3)
  • Vincentiusschool (Rembrandtstraat)
  • Peuterspeelzaal Talmastraat
  • Peuterspeelzaal van Dedemstraat
  • Nutsschool Klaverstraat
  • Ambachtsschool (Rijks?)

Vervoer (stations, remises)

  • NS Station
  • Seinhuis 13
  • Seinhuis 12 (Wouwseweg)
  • Van Gend & Loos
  • Tramremise
  • Trambaan Boz Halsteren Tholen en Antwerpen
  • Spirituslijntje
  • BBA remise
  • Jansen Spoorwagonbouw (zie ook industrie)
  • Raccordementsspoor Philip Morris
  • Steketee
  • Liefbroer
  • Thorenaar
  • Darvi (Twaalf Apostelen)
  • Simons Stoeterij
  • De Graauw (binnenstad)

Villa’s en Landhuizen

  • Villa Helena
  • Villa Nova
  • Huize Lievenshove, nu Sporthal Gageldonk
  • Villa Meilust
  • Villa Ruijtershove
  • Gemeentekwekerij
  • Sonnevanck (Bolwerk, RWS-kantoor)

Afgevallen:

  • Villa Van Hasselt (HB)
  • Villa Lievensberg (HB)

Wegen en waterlopen

  • Stoelematstraatje
  • Oude Watermolenstraat
  • Van Dedemdwarsstraat
  • Oude Londonstraat ?
  • Javastraat/Borneostraat
  • Geertruidaplein
  • Pomonalaan à Stulemeijerlaan
  • Klein Molenbeek
  • Groot Molenbeek
  • Borgvlietse Kreek
  • Moerbeek
  • Oude Haven / havenverbinding (Gedempte Haven)
  • Waterschans

Winkels

  • Gat van Juten (drukkerij)
  • Hoekwinkels
  • Albert Heijn Thaliaplein
  • Noodwinkel A&P/Prijsslag Korenmarkt
  • Goudstikker pakhuizen Morganstraat
  • Videotheek Lowieke
  • Bakkerij Leydekkers (woongebouw)
  • Wijkwinkels (bv Zeekant)
  • Oude luifeltje (door brand verwoest)
  • Benzinestations (Noordsingel, Parallelweg, Van Kaam, ZwSingel, hoek Meidoornlaan/Rooseveltlaan
  • Verberkmoes
  • Daverveldt (Bourgondiër)

Woningbouw

  • Maycretewoningen aan de Zwarteweg en Steijnstraat
  • Blokkendoos
  • Zeekant / Augustalaan / Casper Fagellaan
  • Vijverberg Noord
  • Deel Hofjes (bv Drossaard)
  • Fietsenstalling Bosstraat (opa Dietvorst van huidige Jantje Rommel)
  • Penstraat/Bosstraat
  • Sigarenzaak Willem III straat
  • Kettingstraat
  • Gageldonk – diverse woongebouwen
  • Westersingel/Rijkebuurtstraat/Nieuwe Markt
  • Oud-Borgvliet (zie ook boerderijen)
  • Morganstraat/Moeregrebstraat
  • Guido Gezellelaan
  • Woningen en het kruidenierswinkel op de hoek van de Parallelweg en de Oude Wouwsebaan, daar waar de fabriek van Asselbergs heeft gestaan. Tegenwoordig De Leguyt.

De lijst is ook te downloaden: Bergen in Brokken.