Centraal een gebouw waarvan de twee afhangen vele schoorstenen tellen. We denken te weten wat de functie van dit gebouw is. U ook?

Lag het wellicht aan de datum 1 april? Het tijdstip misschien? In elk geval was de belangstelling voor de lezing/excursie op zondag 1 april 2012 niet overweldigend. De plaats van handeling, de school Marco Polo suggereerde toch overduidelijk dat deze excursie een ontdekkingsreis zou worden. Kennelijk waren dat te veel argumenten in één bericht….. Maar juist degenen die meenden niet in deze kennelijke 1 aprilgrap te moeten trappen, hadden juist zichzelf danig bij de neus genomen.
De gelegenheid was wel degelijk serieus, daar was niets virtueels aan. De wandeling wel. Het is een echte ervaring om zittend op je stoel door het Bergen op Zoom van voor 1747 te dwalen. Gelukkig namen Jan Weijts en Ad van den Bulck de aanwezigen aan de hand om ze te attenderen op bijzondere fenomenen die op de maquette te zien zijn. Laurijs Weijts achter de knoppen maakte het mogelijk om in een vloeiende beweging over de stad te vliegen en te landen in een straatje of een pleintje waar Jan Weijts of Ad van den Bulck iets over te vertellen hadden.
Zo is een aantal gebouwen aan te wijzen waar wij in deze tijd geen weet meer van hebben, zoals de Margrietenkapel die tot 1952 langs de Geweldigerstraat stond, en heeft moeten wijken voor een uitbreidingsplan van huize St Catharina. Dat kon toen nog, een dergelijk monument slopen. In diezelfde tijd is ook Blokstal I verdwenen voor de aanleg van de Westersingel. Dezelfde maquette is trouwens een fraai prentenboek  voor vele doelen. Zo kun je zien welke gebouwen vroeger op een bepaalde plek stonden, en er misschien gewoon nog staan, hoe achtertuinen ingedeeld waren, en noem maar op.

De Steenbergse poort met op de achtergrond Peperbus, torentjes van Markiezenhof en van het huis van de Drossaard (nu Zwijnshoofd) en geheel rechts de gevangenpoort

Wat ook op deze virtuele maquette is te zien, hoe de bebouwing er toen uitzag rond Hoogstraat en Schoolstraat, en die bij de beschieting door de Fransen in 1747 volledig in puin werd geschoten. Herbouw hebben ze later alleen gepleegd op de maquette, die gereed kwam omstreeks 1750, en die gebruikt is om deze virtuele maquette samen te stellen.

Nu is het aardige van zo’n digitale wandeling dat je die op elk moment voor jezelf kunt herhalen. Wat je daarvoor nodig hebt is een PC waarop Google Earth is geïnstalleerd. De bestanden die de digitale maquette uitmaken, worden dan in 3D getoond.

Hoe je te werk moet gaan om deze wandeling of een eigen route door het oude Bergen op Zoom te volgen, is beschreven in dit document. Anno 2016 zijn de maquette-bestanden niet meer vanuit Parijs te downloaden.

DVD
Gelukkig zijn de voor de virtuele maquette benodigde bestanden destijds door de redactie veilig gesteld. U kunt daarom nog steeds door de virtuele maquette rondwandelen. Stuur een mailtje aan de webredactie of Waterschans@ziggo.nl wanneer u in bezit wilt komen van deze bestanden. Het bleek technisch niet mogelijk deze bestanden via de website beschikbaar te stellen.

De DVD die dankzij samenwerking van excursiedeelnemers tot stand kwam, bevat ook de bestanden, nodig voor de virtuele stadswandeling 1747

De DVD die dankzij samenwerking van excursiedeelnemers tot stand kwam, bevat ook de bestanden, nodig voor de virtuele stadswandeling 1747

De bestanden zijn beschikbaar op een DVD die verder gevuld is met honderden foto’s van de originele maquette, gemaakt door diverse bezoekers tijdens de exposition ‘La France en Relief’ in februari 2012. Bovendien bevat deze DVD virtuele maquettes: van Besancon, Antibes, Mont Saint Michel, Saint Tropez, Strasbourg en Toulon. U kunt natuurlijk ook rondkijken of iemand in uw omgeving de hieronder bedoelde DVD (nog) in zijn kastje heeft staan. De schijf is eenvoudig te kopiëren.

Helaas heeft men in Parijs (Musée des Plans Reliefs) besloten de website van de tentoonstelling ‘La France en Relief‘ te sluiten. Weliswaar wordt gemeld dat de info langs een andere weg weer beschikbaar komt, maar dat is nog steeds niet bekend. Van de aanleiding tot de tentoonstelling en de opbouw ervan is een behoorlijk aantal filmpjes op Youtube beschikbaar. U vindt de complete (?) verzameling middels deze link en op de enige nog resterende pagina vn de tentoonstelling.

Overigens beschikken ‘we’ in het Markiezenhof nu over een prachtige kopie van de originele maquette. Of beter nog: twéé kopieën. De maquette, vervaardigd door Henk van Tilborg omvat weliswaar alleen de stad met omliggende vesting, maar is door zijn schaalgrootte meer gedetailleerd, terwijl daarin bovendien onjuistheden van de Franse maquette zijn gecorrigeerd. Zie ook het artikel in de Waterschans

 

AvL 20121001

2 thoughts on “‘Stadsexcursie’ virtuele maquette

  1. Carla Stout

    Ik zoek naar wat informatie over de geschiedenis van de St. annastraat of wel T pliesiestratje iets over de olifant of de draak of de leeuw ivm ons kunstwerk voor kunst in de monumenten. Bvd

    1. Ad van Loon

      Beste Carla, de geschiedenis van de St Annastraat is best bijzonder. Je vindt een uitgebreid artikel hierover in de publicatie Studies 1 van de Geschiedkundige Kring (1975). Dat boekje is nog steeds in de bibliotheek te leen. Bovendien komt dit (met veel meer andere publicaties) in 2018 bij het vijftigjarige bestaan de van de Kring opnieuw beschikbaar, zij het in digitale vorm.

Uw reactie?