De laatste getuigen van de bevrijding

1944 – 2024. Tachtig jaar geleden verdrijven geallieerde troepen de Duitsers van de Brabantse Wal. Dat begint met de Slag om Woensdrecht. Drie weken keiharde gevechten, vele doden en gewonden, ook onder de inwoners. Dorp Woensdrecht in puin. Een stroom vluchtelingen. (zie ook: Woensdrecht en Hoogerheide in bange dagen en De Slag om Woensdrecht en niet te vergeten het dagboek van Marie Almekinders)

Zo lag Woensdrecht er na de slag om de Schelde uit (WBA)

Het was heftig. We waren ontzettend bang’. De herinneringen aan toen zijn nooit weggeweest. De hevige beschietingen. Dode mensen en ook veel dode dieren. Huizen en gebouwen kapot. Tanks aan flarden. Vader Mon Daalmans die dode Duitse soldaten aan de kant schoof omdat hij anders met de kruiwagen niet verder kon’.
Ze zien het allemaal nog voor zich. Tal van dit soort verschrikkelijke gebeurtenissen staan in hun geheugen gegrift. Cor, Jan en Ad Daalmans waren kinderen toen hun dorp Woensdrecht tijdens de bevrijding in oktober 1944 in de vuurlinie lag. Ze doen nu pas hun verhaal.
Veel van wat mensen toen meemaakten bleef onverteld. Niet belangrijk genoeg gevonden om op te schrijven. Toch zijn er nog steeds verhalen die de moeite waard zijn om te bewaren. Zoals dat van de kinderen Daalmans. Daarom zoeken de heemkundekringen uit Woensdrecht, Huijbergen, Halsteren, Steenbergen en de Geschiedkundige Kring van Bergen op Zoom contact met mensen die als kind of tiener de bevrijding meemaakten.

Hun verhalen willen we opschrijven. Als gezamenlijk project. Om in oktober 80 jaar bevrijding te markeren. Met wat de laatste getuigen van de bevrijding ons nog kunnen vertellen. Dat klinkt misschien wat dramatisch  maar in feite komt het daar wel op neer. Want dat kind van 5,6 jaar oud is inmiddels ook 80 jaar ouder. En vindt het misschien allemaal niet zo belangrijk. ‘Ik heb niet zoveel meegemaakt, we zaten een week in de kelder. Ik zie nog de Canadese tanks komen. Ze gooiden chocola en sigaretten naar ons’. We krijgen het te horen alsof het de normaalste zaak van de wereld is.

Vier meisjes in een jeep, Wassenaarstraat hoek Stationsstraat. Merk op dat de V1 toen nog niet op de gebouwen op de achtergrond was gevallen (WBA)

Voor wie het meemaakte is het dat misschien wel, maar als tijdsgetuigenis blijft dit toch iets wat jongere generaties (gelukkig) nooit hoefden te doorstaan. De zware gevechten bij Woensdrecht en Hoogerheide, de stroom vluchtelingen naar Bergen op Zoom, de glorieuze intocht van de Canadezen in Bergen op Zoom, de hevige strijd bij de Zoom en later bij Moerstraten, Welberg, het geallieerde bombardement van Dinteloord. Maar ook de maanden erna. V1’s blijven vallen en maken levens kapot in hartje Bergen op Zoom.
Dat willen we als brok geschiedenis graag bundelen, van Putte tot Dinteloord. Bent u als kind gevlucht? Heeft u dagen ondergedoken gezeten in de kelder tot de gevechten voorbij waren? Of ving uw familie vluchtelingen op? We komen graag met u in contact! Mail ons! Bel! We komen bij u langs om te praten. Neem ons mee in uw herinnering!
(zie ook de reeks hofzaallezingen van 2015, die in het teken van de 2e wereldoorlog stonden, en de boekjes van Jo Huisman en Maria van Dierendonk)

Mail: waterschans@geschiedkundigekringboz.nl

Vergelijkbare berichten

  • Stadsexcursie: Een historische kroegentocht

    Bij het onderzoek voor zijn boek ‘Bergen op Stap’ heeft Henk Franken een encyclopedische kennis van de Bergse horeca bijeengebracht. Met gemak weet hij een stadsexcursie van begin tot eind boeiend te vullen. Een openbaring voor Bergenaren, en een klein tipje van wat met het boek in november te verwachten is.

  • Alloo, mette Peperbus ……….

    Met Vastenavond is de Bergse stadstoren aangekleed als een echte dweil. Maar ook in het verleden zijn er regelmatig veranderingen aan het uiterlijk van de toren geweest. Deze waren wat blijvender, trouwens. Hier een foto uit een recent verleden die een nadere datering behoeft.

  • Waterschans: rechtspraak, Peperbus en Markiezenhof

    Editie 2026-2 staat weer vol verhalen over Bergen op Zoom en omgeving, met verrassende invalshoeken op onderwerpen waarvan je misschien denkt: wat valt daar nog over te vertellen? Het antwoord blijkt: veel.

  • Hofzaallezingen 2023

    Na een coronastop van twee jaar pakt de Geschiedkundige Kring de draad van de Hofzaallezingen weer op. Het accent van de drie lezingen ligt op het thema ‘Vuur’. Daarmee haakt de Kring in op de reizende expositie ‘Hete Vuren’ met schatten uit het Rijksmuseum, die vanaf 22 april in museum Het Markiezenhof te zien is.

  • Bergen op Zoom wint BNG Erfgoedprijs 2014

    Op 31 oktober 2014 maakte de jury in een bijeenkomst in Kampen bekend dat Bergen op Zoom uit vier genomineerden als winnaar werd aangewezen van de Erfgoedprijs 2014 van de Bank Nederlandse Gemeenten.

  • Bourgondische hofcultuur in BoZ

    Marion Boers maakte korte metten met de zogenaamde bourgondische maaltijden die enige tijd populair waren. Het voedsel werd daar op een jolige manier aangeboden op houten planken uitgestald op volle tafels, en bestek ontbrak sowieso. Eten met je handen en zo was dus ‘bourgondisch’. ‘Integendeel’, vertelde Boers, ‘maaltijden in die tijd waren aan vele regels gebonden’. Bart van Loo bracht het boek ‘Bourgondiers’ uit, dat een duidelijk beeld schetst van de expansie die de Bourgondische hertogen realiseerden en daarmee hun hofrituelen verder verspreidden.