Dit komt niet meer terug

Het nieuwe jaar begint alweer met vuurwerk: Dick Westerhof attendeert U (via ons) op een prachtig schilderstuk dat helaas niet meer tot het erfgoed van Bergen op Zoom behoort. Gelukkig is het wel tijdens een uitstapje naar de zuiderburen alsnog te bewonderen. Dick schreef ons het volgende:

Gisteren bezochten mijn vrouw en ik het museum Mayer van den Bergh in Antwerpen. Hier hang een Triptiek “Calvarie met stichterspaar” van Quinten Metsys (1465-1530). De tekst hierbij is bijzonder:

De triptiek van Quinten Metsys die ooit de Maagdkerk sierde
De triptiek van Quinten Metsys die als altaarstuk ooit de Maagdkerk sierde

Een triptiek voor een dak
Antiquair Francois van Waegeninge kocht dit werk, als tussenpersoon, voor kunstverzamelaar Fritz Mayer van den Bergh van de pastoor van de H. Maagdkerk te Bergen op Zoom. 
De toestemming voor verkoop die de bisschop gaf, was ingegeven door financiële redenen : de nieuwe pastorie wachtte immers op een zinken dakbedekking.
einde citaat.
met vriendelijke groeten, Leni & Dick Westerhof

En dat voor een in onzer ogen gering bedrag van 2000 oude Belgische francs….. Een foto is maar een zwakke afschaduwing van het origineel. Voor bekijken van het origineel volstaat een tripje naar Antwerpen. Lijkt ons geen straf. (na restauratie is het vanaf najaar 2023 te zien in het MAS, als een der topstukken van een daar gehouden tentoonstelling; daarna gaat het terug naar het museum Mayer)
Als redactie zijn we trouwens erg blij met zulke tips; dus maak van uw hart geen moordkuil, kom op met uw vondsten en ontdekkingen!
Kort na ontvangst van bovenstaande tip attendeerde Jan Peeters attendeerde ons er op dat in de Waterschans van 1991 door Fons Gieles een artikel aan dit altaarstuk is gewijd. Hierin is meer te lezen over het kunstwerk, en de verkoop. Niet duidelijk is wie de afgebeelde schenkers waren, hoewel tussen de regels door een vermoeden valt te lezen. Ook blijft onzeker hoe dit kunstwerk in de H. Maagdkerk terecht is gekomen. (GCA Juten stelt in zijn ‘Beschrijving van Bergen op Zoom en omstreken‘:  “Het groote altaar is in 1861 gebouwd door den schrijnwerker C. J. Rogier te Bergen op Zoom en den beeldhouwer Peeters uit Turnhout, volgens de teekening van den architect Cels uit Brussel, en daarin is opgenomen het tafereel der Verrijzenis, afkomstig uit de oude schuurkerk” (pag 51).
Het artikel van Gieles is eigenlijk het eerste van twee; de jongere historie van deze triptiek vanaf 1877 zou (na verder onderzoek) in een tweede deel gepubliceerd worden. Als gevolg van ziekte en overlijden van Fons Gieles is dit voorgenomen deel 2 echter niet meer tot stand gekomen.
Voor de compleetheid dient hierbij vermeld te worden dat dank zij bemoeienis van ………………. tegenwoordig een copie van dit werk in de Gertrudiskerk is te vinden.

Vergelijkbare berichten

  • Pandemie: niets nieuws onder de zon

    De geschiedenis kent meer perioden waarin een ziekte over de wereld rondwaarde. De pest is misschien de meest bekende, maar er is meer …

  • Henri Mastboom lezingen

    De bekende Mastboomlezingen hebben dit seizoen als thema ‘Grenzen’. Daarbij wordt de nadruk gelegd op de grens dwars door Brabant, of wel de Nederlands – Belgische grens. Helaas is de cyclus als u dit leest al van start gegaan.

  • Oude boeken? Niet weggooien!

    Oudere publicaties van de Geschiedkundige Kring zijn tegenwoordig maar lastig te vinden. Misschien staan ze bij u wel in de weg? Maar hoe kom je dat als geïnteresseerde te weten? Daar komt nu een oplossing voor. Om publicaties niet in de papierbak te laten belanden, kunt u ze nu via de Kring aanbieden. Te koop of gratis, net wat u wilt. En als u een (geschiedenis)boek zoekt, kunt dat ook laten weten.

  • Alloo, mette Peperbus ……….

    Met Vastenavond is de Bergse stadstoren aangekleed als een echte dweil. Maar ook in het verleden zijn er regelmatig veranderingen aan het uiterlijk van de toren geweest. Deze waren wat blijvender, trouwens. Hier een foto uit een recent verleden die een nadere datering behoeft.

  • Hofzaallezing 2015-IV: ‘Eens maar nooit weer’

    In de vierde lezing schetst Robert Catsburg het leven van een Canadese soldaat tijdens de Slag om de Schelde, en citeert uit zijn interviews met veteranen die aan de Zoom hebben gevochten.