Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Vrijwilligersdag 2022

    Op 17 september 2022 bood de Geschiedkundige Kring haar vrijwilligers het traditionele jaarlijkse uitstapje aan. Nadat corona roet in het eten gooide, kon het nu (voorzichtig) weer. De ontvangst vond plaats in de Lambertuskerk te Wouw, waar men aan twee interessante excursies kon deelnemen

  • Lesmateriaal na afloop van les 1

    Het ‘huiswerk’ na les 1 van oud schrift vind u hieronder. Het transcript De eed van Jan van Withem Transcriptieregels

  • Hofzaallezingen 2017 – Uitverkocht!

    In minder dan geen tijd was het hele volume aan entreekaarten voor deze lezingen uitverkocht. Een korte schets van de betreffende lezingen vindt u in bijgaand artikel.

  • Onze GERTRUDISKERK op National Geographic

    National Geographic opent een recent artikel over middeleeuwse huizen met een afbeelding van de Gertrudiskerk op de Grote Markt van Bergen op Zoom. Voor de toren zijn enkele karakteristieke panden uit onze historische binnenstad te zien – een herkenbaar beeld voor iedereen die onze stad kent. Dat juist dit stadsgezicht is gekozen als illustratie bij…

  • De 17e Geschiedenisquiz: bijna een examen

    De geschiedenisquiz was met 16+1 teams niet vol bezet. De vier vragenrondes vergden heel wat denkwerk van de deelnemers. En wat je vooraf niet wist, leerde je die avond toch gemakkelijk bij.

  • Overlijden Jan van Mosselveld

    De redactie ontving het bericht dat oud-archivaris Jan van Mosselveld onlangs op de leeftijd van 93 jaar overleed.