Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Willem van Ham ter ere

    Op 9 oktober worden maar liefst twee ledengeschenken officieel gepresenteerd in de Gertrudiskerk. Het liber amicorum ‘Willem van Ham, zijn leven, zijn werk zijn levenswerk’ en de brede studie ‘Jan IV van Glimes’.
    Twee prachtige aanwinsten voor belangstellenden van de geschiedenis van de regio. Het eerste is samengesteld ter herdenking van Willem van Ham, in het laatste bevat (ook) een bijdrage van hem.
    De op 9 oktober geldende corona-maatregelen lijken een ruime opkomst mogelijk te maken.

  • Binnenkijken bij Kees & Emmy Warmoeskerken

    Maandag 19 november kun je binnenkijken in een bijzonder huis in Bergen op Zoom. In en ver verleden heeft hier zelfs een beroemd zeevaarder gewoond. De huidige bewoner kan ook bogen op een ruime bekendheid. Uitzending gemist? Geeft niet, kijk gewoon hier alsnog.

  • Gehuchten terug op de kaart

    Het eerste bord van de (binnen de gemeente) verdwenen gehuchten duidt aan waar Noordgeest te vinden was.

  • Eregalerij van Brabantse Gesneuvelden

    Een bijzonder project van het Brabants Historisch Informatie Centrum i.s.m. Stichting Herdenking Brabants Gesneuvelden. Een eregalerij voor Brabantse gesneuvelden in het kader van 75 jaar bevrijding van Noord-Brabant. De eregalerij is via website en van 7 t/m 22 september te bezoeken.

  • Inhoudstabel Waterschans bijgewerkt

    De inhoudstabel van de Waterschans op deze website werkt weer als vanouds; je kunt weer elk artikel dat vanaf 1968 is verschenen (behalve in de twee laatste jaargangen), met één klik oproepen.

  • Stamvader

    Het WBA biedt dit voorjaar een cursus stamboomonderzoek aan. Inschrijving is maar beperkt mogelijk. Aarzel dus niet!