Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Eregalerij van Brabantse Gesneuvelden

    Een bijzonder project van het Brabants Historisch Informatie Centrum i.s.m. Stichting Herdenking Brabants Gesneuvelden. Een eregalerij voor Brabantse gesneuvelden in het kader van 75 jaar bevrijding van Noord-Brabant. De eregalerij is via website en van 7 t/m 22 september te bezoeken.

  • Een zaal vol vrienden

    Vrienden van Anton en andere belangstellenden kregen in een boeiend programma twee presentaties voorgeschoteld. Centraal stond het verzet van Anton van Duinkerken tegen het opkomend nationaal socialisme. Zijn Ballade van den katholiek (1935) en zijn ondubbelzinnige mening over Hitler (1940) waren aanleiding voor internering in het gijzelaarskamp St Michielsgestel van 4 mei tot 29 december 1942. Een tweede lezing sloot hier op aan en maakte duidelijk dat ook wij voor keuzen worden gesteld.

  • Waterschans 2023-4

    De nieuwe Waterschans is in de bus of onderweg! Met alles wat je als Bergenaar moet weten over de Mie den Os(car) en de Gertrudisbron. En veel meer!

  • Stadsexcursie RNR

    Geen grap, op zaterdag 1 april 2023 zal weer een stadsexcursie plaatsvinden. We gaan op bezoek bij oude hoofdgebouw van Rogier Nerincx Richter!

  • Geschiedenisquiz 2021

    Na de afgelasting van de quiz in voorjaar 2020 en twee alternatieve data lijkt een editie 2021 op vrijdag 8 oktober haalbaar te zijn!