Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Geschiedenisquiz 2017 was pittig

    Dat viel niet mee! Zet alle namen van de bastions maar eens op de kaart, en wat weet u van de geschiedenis van het Moller lyceum? Deze en vele andere vragen deden een aanslag op de parate kennis van de deelnemers.

  • Open dag WestBrabantse Waterlinie

    Op 8 juni gooide een zware storm roet in het eten. Maar 20 oktober kunt u alsnog genieten van allerlei activiteiten. Ga naar het Ravelijn, fort de Roovere en fort Henricus. Waterschans is dan echter bezet met het openluchtspektakel Supersum. Lees hier het uitgebreide programma.

  • De 17e Geschiedenisquiz: bijna een examen

    De geschiedenisquiz was met 16+1 teams niet vol bezet. De vier vragenrondes vergden heel wat denkwerk van de deelnemers. En wat je vooraf niet wist, leerde je die avond toch gemakkelijk bij.

  • Filmmateriaal na Watersnood

    Rudi Dercks attendeerde ons op filmbeelden die gemaakt zijn na de Watersnood die goed de omvang van de catastrofe in beeld brengen. Bergen op Zoom komt hier ook kort in voor.

  • Ledengeschenk 2014

    Over de korte tijd dat Bergen op Zoom in oktober 1914 betrokken werd bij het drama van de Belgische vluchtelingen en de lange geschiedenissen die zich hierna ontwikkelden. Vanaf 7 oktober ligt het voor leden te wachten.

  • Waterschans wordt hersteld

    Het is nu zeker: het fort dat de toegang tot de haven beschermde, en daarmee in sterke mate bijdroeg aan de onschendbaarheid van de Bergse vesting, wordt hersteld in zijn oorspronkelijke vorm.