Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Kinderboek over de Zuiderwaterlinie: steun de crowdfunding!

    De Geschiedkundige Kring wijst graag op een bijzonder initiatief van Saskia van Oversteeg, dat direct raakt aan ons erfgoed. In samenwerking met de Alliantie Zuiderwaterlinie werkt zij aan een kinderboek dat jonge lezers op speelse en toegankelijke wijze kennis laat maken met een uniek stuk Nederlandse geschiedenis. Menno en het ontstaan van de Zuiderwaterlinie Het…

  • Henri Mastboom lezingen

    De bekende Mastboomlezingen hebben dit seizoen als thema ‘Grenzen’. Daarbij wordt de nadruk gelegd op de grens dwars door Brabant, of wel de Nederlands – Belgische grens. Helaas is de cyclus als u dit leest al van start gegaan.

  • De van Rossempjes

    Dit derde seizoen komt het TV programma ‘De van Rossems’ ook in Bergen op Zoom. Kijk op NPO2, dinsdag 20.30u

  • Quizzers: laatste kans!

    Laatste gelegenheid om uw team aan te melden. Er zijn nog enkele plekjes.

  • Extra ledengeschenk: gedenkboek voor Willem van Ham

    In 2021 mag het bestuur aan de leden een extra geschenk aanbieden. Een kloek rijk geïllustreerd boek met persoonlijke aspecten en ook nieuw wetenschappelijk werk.
    Vanaf 5 juni is het ledengeschenk af te halen bij Het Markiezenhof, ingang VVV.

  • Agge mar goed doet

    De carnavalsbals op 31 januari 1953 werden ruw onderbroken door de eerste berichten over dreigende dijkdoorbraken. Hoe de stad vervolgens op z’n kop stond werd in de vastenavendkrant van 1964 in de herinnering gebracht. De stichting vastenavend bracht twee proclamaties uit in een speciale editie van de vastenavendkrant.