Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Geschiedenis ligt op straat

    Een gewone ontmoeting op straat brengt je soms een nieuwe kijk op alledaagse zaken. Uw verslaggever leerde iets over gebarentaal.

  • Ledengeschenk 2018: werktitel ‘Bergen in Brokken’

    De inhoud van het ledengeschenk 2018, “Bergen in Brokken” begint vorm te krijgen. De categorieën zijn vastgesteld, een eerste aanzet van de te behandelen objecten kunt u hier inzien. We nodigen de leden tot 1 september 2016 aanvullende suggesties te doen.

  • Toine Mazairac: het boek

    Eindelijk is er een boek over de roemruchte Bergenaar Toine Mazairac. Een boekje dat veel Bergenaren, wellicht onbewust, gemist hebben. De Opeldealer, zoals velen hem zullen kennen, had nog veel meer kwaliteiten.

  • Twaalfde geschiedenisquiz

    De jaarlijkse geschiedenisquiz (de twaalfde editie alweer) bracht met nieuwe vragen, ook een verrassing doordat twee nieuw aantredende teams de eerste twee plaatsen wegkaapten. Zoals gebruikelijk wonnen alle deelnemers omdat ze van de vragen ook weer van alles opstaken.

  • Een verdwenen traditie

    Op Witte Donderdag liepen alle Bergenaren langs de etalages van de slagers in de stad. Waarom deed men dat? En weet u meer te vertellen van deze traditie?