Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Nieuws over oude boeken

    Uit een erfenis zijn enkele bibliofiele uitgaven over de Bergse geschiedenis aan de Geschiedkundige Kring aangeboden. De Kring biedt deze boeken aan uitsluitend de leden aan. Tegen een interessante, doch anti-speculatieve prijs. Lees meer in onderstaand artikel

  • Lof der zwakheid; Hofzaallezing 2018-IV

    In de vierde hofzaallezing van 2018 wordt Van Duinkerken nader belicht vanuit het in 2000 uitgevoerde promotieonderzoek van de inleider. Anton van Duinkerken was een der veelzijdigste en meest begaafde woordvoerders van het katholiek levensbesef en het christelijk humanisme in Nederland. In de inleiding wordt één aspect van Van Duinkerken (de literatuurcriticus) besproken.

  • 22e Stenen Strofe gewijd aan St Gertrudis

    SBM en comité Stenen Strofen hebben het 25 jarig jubileum van SBM bestendigd in een geschenk aan de Bergse bevolking door de onthulling van de 22e Stenen Strofe.

  • Filmmateriaal na Watersnood

    Rudi Dercks attendeerde ons op filmbeelden die gemaakt zijn na de Watersnood die goed de omvang van de catastrofe in beeld brengen. Bergen op Zoom komt hier ook kort in voor.

  • Nieuw: Historische kaarten uit 1747

    Het Markiezenhof heeft een vijftal Franse kaarten uit 1747 kunnen verwerven, die mogelijk gebruikt zijn bij de belegering van de stad. De historische gebeurtenissen zijn uit deze serie af te lezen, maar ook de strategische opstelling van alle legeronderdelen. Het zijn fraaie op linnen geplakte kaarten. De kaarten worden wel zodanig kwetsbaar geacht dat ze slechts korte tijd tentoongesteld zullen worden. Het is dus zaak om nu een bezoek aan het Markiezenhof te plannen.