Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Nieuw: Historische kaarten uit 1747

    Het Markiezenhof heeft een vijftal Franse kaarten uit 1747 kunnen verwerven, die mogelijk gebruikt zijn bij de belegering van de stad. De historische gebeurtenissen zijn uit deze serie af te lezen, maar ook de strategische opstelling van alle legeronderdelen. Het zijn fraaie op linnen geplakte kaarten. De kaarten worden wel zodanig kwetsbaar geacht dat ze slechts korte tijd tentoongesteld zullen worden. Het is dus zaak om nu een bezoek aan het Markiezenhof te plannen.

  • Waterschans 2023-II

    De Waterschans van juni is uit. In dit bericht leest u welke onderwerpen de redactie voor deze editie voorzien heeft.

  • Arleniusdag

    In Aarle-Rixtel wordt op 14 oktober een dag gewijd aan het leven en werk van Arlenius. Dit is geen activiteit van de Kring, maar graag brengen we deze interessante dag onder de aandacht van onze leden.

  • Kopie ontmoet kopie

    Sedert vrijdag 11 maart 2022 ‘ziet’ Menno van Coehoorn zijn complete meesterwerk, de vesting Bergen op Zoom. Dit heeft de vestingbouwkundige tijdens leven niet mogen beleven. Thans hangt zijn portret bij de maquette van de vesting en waterlinie.

  • Hofzaallezing 2016-III: De weervissers van Bergen op Zoom

    Een prachtige Bergse bedrijfstak die overigens door nog maar één familie wordt beoefend, en mede dank zij de Stichting Behoud Weervisserij kan voortbestaan, komt aan de orde in deze derde lezing. Het boek dat over dit onderwerp verscheen bevat vanzelfsprekend veel meer informatie dan in het tijdsbestek van deze lezing kon worden besproken.

  • Zilvertentoonstelling feestelijk geopend

    Een drukbezochte openingsplechtigheid viel de organisatoren van de zilvertentoonstelling ten deel. Belangstelling vanuit de zilverwereld was ruim aanwezig.