Peperstraten

Geschiedkundig onderzoek hoeft helemaal niet zo groot(s) te zijn. Soms stuit je op kleine ontdekkingen, die toch leuk zijn om aandacht aan te besteden.
Zo stond enige tijd terug een bericht in BNdeStem dat ene Marja van Trier het ‘geheim van de Peperstraat’ had ontrafeld. Stadsgidsen in steden met een Peperstraat in het stratenplan hadden de meest uiteenlopende verklaringen voor de herkomst van die naam. Marja dacht daar echter het hare van, en ging zelf op onderzoek uit.
Ze ontdekte maar liefst 108 steden die een Peperstraat kennen. Ook dat zo’n Peperstraat vaak radiaal vanuit het centrum loopt. Toen ze de Peperstraat in Kerkwijk in de Bommelerwaard bekeek, bleek dat deze tot aan een in tufsteen opgetrokken kerkje liep. En toen sloeg de fantasie op hol. Verder speuren in steden en dorpen met een Peperstraat bevestigde haar vermoeden.
Die tufstenen blokken waarvan dat kerkje is opgebouwd blijken in het Italiaans nog steeds Peperino te heten. Ze worden gewonnen in een steengroeve bij Viterbo in Italie. In het Engels heten deze stenen Pepperstone, en Duitsers hebben het over Pfefferstein. Dezelfde verbastering die tot de verwarring leidt die heemkundekringen en stadsgidsen verder vertellen.

Dat hoeft nu niet meer; middeleeuwse Peperstraten zijn blijkens het onderzoek van Van Trier vaak de route waarlangs de tufsteen naar het centrale bouwwerk (meestal een kerkgebouw) werd vervoerd en wellicht werd opgeslagen. Jongere Peperstraten hebben meestal een andere verklaring, zoals vernoeming naar een persoon of toch een omgeving. Van Trier twijfelt zelfs aan de herkomst van de naam peperkoek. Lees eens het artikel op Historiek.net Daar is ook van alles over te vinden. Het dialectloket van de Gentse Universiteit wijdt hier zelf een heel onderzoek aan.
Naar aanleiding van het bovenvermelde krantenartikel werden er nog meer peperstraatjes aangemeld. Marja van Trier heeft haar hele onderzoek neergelegd in een boek ‘Het geheim van de Peperstraten”. Het is verkrijgbaar via de auteur.

Vergelijkbare berichten

  • Vooraankondiging Geschiedenisquiz 2016

    Op vrijdagavond 15 april 2016 zal de twaalfde Geschiedenisquiz van de Geschiedkundige Kring worden gespeeld in de theaterzaal van ’s Rijks.

  • Kerkepad 2017

    Een generatie terug zou het evenement zo heten. Vandaag de dag heet het ‘Open kerken Brabant’ en kunnen deze monumentale gebouwen bezocht worden. Zondag 26 november is het zo ver.

  • Hofzaallezing 2015-III: De Slag om de Schelde

    Een nagenoeg onbekende strijd die desondanks allesbepalend zou zijn voor de afloop van de Tweede Wereldoorlog. Vanuit deze regio wordt in samenwerking met Canada er alles aan gedaan om deze Slag om de Schelde de aandacht te geven die hij verdient. Als eerbewijs aan hen die hun leven voor onze vrijheid gaven.

  • Alloo, mette Peperbus ……….

    Met Vastenavond is de Bergse stadstoren aangekleed als een echte dweil. Maar ook in het verleden zijn er regelmatig veranderingen aan het uiterlijk van de toren geweest. Deze waren wat blijvender, trouwens. Hier een foto uit een recent verleden die een nadere datering behoeft.

  • Ledengeschenk 2018: werktitel ‘Bergen in Brokken’

    De inhoud van het ledengeschenk 2018, “Bergen in Brokken” begint vorm te krijgen. De categorieën zijn vastgesteld, een eerste aanzet van de te behandelen objecten kunt u hier inzien. We nodigen de leden tot 1 september 2016 aanvullende suggesties te doen.